TikTok đang thay đổi cách Gen Z nói
Trên mạng xã hội, những từ mới lan truyền nhanh chóng và rộng rãi.
Từ “demure” đã cũ—nó mô tả kiểu phụ nữ khiêm tốn mà người từ thời Victoria (giai đoạn trong lịch sử Anh từ khoảng năm 1820 đến năm 1914) coi trọng—nhưng nó đang thịnh hành. Có khoảng 800.000 bài đăng trên TikTok với thẻ #demure. Giới trẻ ngày nay đang sử dụng từ này với sự mỉa mai, dùng nó để mô tả mọi thứ từ sao Thổ đến hoàng hôn hay là dịch vụ thu gom rác của Thành phố New York.
TikTok đang thay đổi cách nói chuyện của giới trẻ . Những từ ngữ cổ hủ khác, chẳng hạn như “coquette - sự lẳng lơ”, lại trở nên thời thượng. Các thành ngữ thông tục đang gia tăng: các thành viên của Gen Z nói “yapping” thay vì “talking” và cắt “delusional - ảo tưởng” thành “delulu”. Những từ mới cũng trở nên phổ biến. Hãy lấy “skibidi”, thuật ngữ được phổ biến từ meme về một cái đầu hoạt hình đang hát trong nhà vệ sinh; nó có nghĩa là “ngầu”, “tệ” hoặc “rất”, tùy thuộc vào ngữ cảnh.
Trên mạng xã hội, các từ ngữ lan truyền nhanh và xa. Mỗi năm, ít nhất 100 từ tiếng Anh được tạo ra hoặc được thêm nghĩa mới trên TikTok, Tony Thorne, giám đốc Kho lưu trữ tiếng lóng và ngôn ngữ mới tại King’s College London, ước tính. Một số nhà ngôn ngữ học cho rằng nền tảng này không chỉ thay đổi những gì giới trẻ nói mà còn thay đổi cách họ nói. Một “giọng TikTok”, bao gồm “uptalk”, một ngữ điệu lên cao ở cuối câu, có thể đang lan rộng.
Tính linh hoạt của nền tảng này khuyến khích thử nghiệm. Người dùng có thể kết hợp âm thanh, văn bản và video trong một bài đăng duy nhất. Điều đó có nghĩa là những từ đặc biệt có thể lan truyền, cũng như những từ dễ nhớ dưới dạng văn bản. Mã ngôn ngữ đã xuất hiện, được gọi là “algospeak”, để né tránh các thuật toán kiểm duyệt nội dung. Nó bao gồm các cách nói giảm nói tránh (người hành nghề mại dâm được gọi là “accountants”) và sử dụng cách nói lỗi chính tả (”seggs” thay vì sex).
Sự đột biến của ngôn ngữ trên TikTok cũng phần lớn là do độ tuổi của người dùng. Hầu hết là từ 18 đến 34 tuổi. Điều đó quan trọng vì “những người trẻ tuổi là những người đổi mới ngôn ngữ”, Christian Ilbury, một nhà xã hội học ngôn ngữ tại Đại học Edinburgh cho biết. Trong nhiều thập kỷ, những người trẻ tuổi đã tạo ra các từ để phân biệt mình với người lớn. Trên phương tiện truyền thông xã hội, những từ mới như vậy tìm thấy một lượng lớn khán giả. Ông Ilbury mô tả đây là “công việc nhận dạng ngôn ngữ”; cha mẹ từ lâu đã gọi đó là tìm kiếm sự chú ý.
Nền tảng này tập hợp các nhóm người hâm mộ và cộng đồng, từ #kpopfans (những người thích nhạc pop Hàn Quốc ) đến #booktokers (những người thích đọc sách ). Những nhóm này tạo ra tiếng lóng của riêng họ, Adam Aleksic, một nhà ngôn ngữ học và người có sức ảnh hưởng, cho biết. Một số trong số đó đã lan truyền vào dòng chính. Những tiếng lóng khác đến từ các nhóm cụ thể: người da đen đã đổi mới và truyền bá hàng trăm từ tiếng Anh trong nhiều năm, từ “cool” đến “tea” (buôn chuyện). Các nhà báo và biên kịch phổ biến những từ như vậy; bây giờ TikTokers cũng làm vậy.
Tất cả những điều này đẩy nhanh quá trình tiến hóa của ngôn ngữ . Điều đó làm những người yêu thích từ vựng thích thú nhưng lại làm bối rối những người biên soạn từ điển, những người phải ghi chép lại vốn từ vựng đang không ngừng mở rộng. Từ điển tiếng Anh Oxford (OED) , biên niên sử ngôn ngữ lừng lẫy nhất của Anh, chỉ thêm một từ sau khi nó đã được sử dụng trong khoảng 5 năm. Quá chậm để theo kịp cách nói hiện đại. OED hiện đang thêm những từ như “binge-worthy - nội dung đáng xem”, nghe có vẻ nhàm chán vì nó thịnh hành đã lâu; “từ của năm” của riêng nó cho năm 2023, “rizz” (quyến rũ) đã lan truyền khắp nơi trên mạng, song vẫn chưa được đưa vào danh sách OED. TikTok có một cụm từ để mô tả cách tiếp cận khiêm tốn như vậy: very demure!
(Nguồn: Economist)